Tarihçi Prof. Dr. İlber Ortaylı’dan Louvre Müzesi’nde Yaşanan Soygun Hakkında Çarpıcı Yorumlar
Ünlü tarihçi Prof. Dr. İlber Ortaylı, Hürriyet gazetesindeki köşesinde, Fransa’nın simgesi haline gelen Louvre Müzesi’nde gerçekleşen soygun olayını kaleme aldı.
Ortaylı’nın “Çalınan Eserler” başlıklı yazısında, tarihi eserlere sahip çıkmanın önemine vurgu yaparak, “Daha birkaç sene önce British Museum’un kendi çalışanları tarafından soyulduğunu hatırlayalım. Şimdi Fransa’da benzer büyük bir soygun yaşanıyor. Bağdat Müzesi’nin yağmalanışı hala hafızalardayken, kültür ve mirasımıza sahip çıkmamız gerektiğini unutmayalım. Turizmle kültür arasında net bir ayrım yapma zamanı gelmiştir.” ifadelerine yer verdi.
“Osman Hamdi Bey’in de Bu İşte Biraz Günahi Vardır”
Tarihçi Ortaylı’nın yazısında dikkat çeken bir diğer bölüm de şöyle:
“Türkler ve doğulular eski eserlerini koruyamazlar. Onlar ancak bizim ebedî abidelerimizde korunur.” Fransız İhtilali’nden beri müzeler halka açık. Yalnız hiç fazla övünmesinler; asıl halka açık müze uygulamasını ilk gerçekleştiren Roma’da II. Pius’tur.
Diğer taraftan eserleri koruma konusunda yetersiz kaldıklarını belirten Ortaylı, “Daha birkaç sene önce British Museum’un kendi çalışanları tarafından soyulduğunu hatırlayalım. Şimdi Fransa’da büyük bir soygun yaşanıyor. İmparatorlarının namusunu koruyamadılar. Adamın tacı, tahtı, hatta iç çamaşırları da gitmiştir. Bunlar onarmak bahanesiyle, II. Selim’in türbesindeki çinileri soyan adamlardır. Tabii Osman Hamdi Bey’in de bu işte biraz günahı vardır.” şeklinde açıklamalarda bulundu.
Paris’teki Louvre Müzesi’nden çalınan kraliyet mücevherleri.
Eserler Asıl Yerinde Güzeldir
Bağdat Müzesi’nin yağmalanışını hatırlamamız gerektiğini dile getiren Ortaylı, eserlerin asıl yerlerinde olmalarının önemine vurgu yaparak, “Parthenon’dan kaçırılan kabartma ve heykeller, British Museum’un en ilginç bölümünü oluşturuyor. Topkapı Sarayı Müzesi müdürüyken Atina’da Parthenon Müzesi’ni ziyaret ettiğimde “Böyle bir müze varken, British Museum’un eserleri tutması yanlış ve usulsüz” dedim. Haklıydım, her şey yerinde güzeldir; Pergamon Altarı Bergama’nın üstünde, Mısır piramitlerinden çalınanlar Mısır’ın ortasında, Elgin Mermeri denen Parthenon kalıntıları da Yunanistan’daki asıl yerinde güzeldir.” sözleriyle eserlerin doğru konumlandırılmasının önemine işaret etti.
Turizmle Kültürü Birbirinden Ayıralım
Ünlü tarihçi, son olarak, Türkiye’nin eserlerine sahip çıkmasının önemine değinerek, kültürel mirasa gereken değerin verilmesi gerektiğini belirtti. Ortaylı, “Eserimize ve tabiatımıza sahip çıkalım. Hepsi bundan ibarettir. Turizmle kültür arasında net bir ayrım yapma zamanı gelmiştir. Bir zihniyet öbürüne fevkalade zararlı oluyor.” dedi.
Louvre Müzesi’nde Yaşanan Soygun Hakkında Detaylar
Paris’teki Louvre Müzesi’nde düzenlenen soygunda, Kraliyet mücevherlerinin sergilendiği Apollo Galerisi’nden “paha biçilemez” değerde 9 eser çalındı. Soygun sırasında taç olarak bilinen 3. Napolyon’un eşi İmparatoriçe Eugenie’ne ait taç da hırsızlar tarafından hasar görmüş bir şekilde müzenin dışında bulundu.
Yaşanan soygunun ardından çalınan eserlerin toplam değerinin 88 milyon avro olduğu tahmin ediliyor. Fransa’da bu olayın meydana gelmesiyle, Louvre Müzesi Müdürü istifa etme kararı aldı ancak Kültür Bakanı tarafından istifası reddedildi.
